Poljska zasad ne planira ubrzano uvođenje eura, izjavio je ministar finansija Andrzej Domanski u intervjuu za Financial Times, objavljenom u nedjelju.

Prema njegovim riječima, razlozi koji su ranije govorili u prilog usvajanju zajedničke evropske valute danas su znatno slabiji, s obzirom na to da je poljska ekonomija u međuvremenu nadmašila većinu članica Evropske unije. Iako su države EU formalno obavezne da pristupe eurozoni kada ispune propisane kriterije, Domanski naglašava da Poljska trenutno ne vidi jasnu ekonomsku korist od tog koraka.

Aktuelni premijer Donald Tusk, podsjeća Financial Times, promijenio je pristup u odnosu na svoj prvi mandat iz 2008. godine, kada je zagovarao uvođenje eura do 2012. Taj plan je kasnije napušten, kako zbog dužničke krize u eurozoni, tako i zbog snažnog protivljenja desničarske stranke Pravo i pravda (PiS), koja je zadržavanje zlota isticala kao pitanje očuvanja nacionalnog suvereniteta.

Od kada je Tuskova proevropska koalicija pobijedila na parlamentarnim izborima u oktobru 2023. godine, poljski zlot je ojačao u odnosu na euro. Istovremeno, istraživanja javnog mnjenja kontinuirano pokazuju da većina građana ne podržava prelazak na zajedničku valutu.

„Javno mnjenje je jasno naklonjeno zlotu, ali ključni razlozi zbog kojih trenutno ne radimo na uvođenju eura su ekonomske, a ne političke prirode“, rekao je Domanski.

On je priznao da je prije dvije godine postojala zabrinutost da bi Poljska mogla završiti u Evropskoj uniji s više brzina, izvan eurozone. Danas, međutim, smatra da je zemlja „nedvosmisleno u gornjoj ekonomskoj ligi“ i da ne postoji snažan motiv za odricanje od vlastite valute.

Iako pravila EU predviđaju da zemlje koje još nisu uvele euro moraju to učiniti nakon ispunjavanja kriterija konvergencije, Domanski ističe da bi konačna odluka bila politička, što Varšavi ostavlja punu kontrolu nad tempom tog procesa.

Kao primjer navodi Bugarsku, koja je EU pristupila 2007. godine, tri godine nakon Poljske, a ovog mjeseca je postala 21. članica eurozone.

Umjesto fokusa na euro, Varšava trenutno gleda ka jačanju globalne uloge zemlje. Domanski je rekao da Poljska teži članstvu u G20, forumu najvećih svjetskih ekonomija, te podsjetio da je administracija američkog predsjednika Donalda Trumpa pozvala Poljsku da ove godine kao posmatrač učestvuje na sastanku G20 u Miamiju.