La Stampa/Aljbin Kurti: Putin igra na koži Kosova, pa Srbija želi da potkopa Balkan”
U nastavku možete pronaći preveden intervju premijera Republike Kosovo, Aljbina Kurtija, sa italijanskom novinarkom Leticijom Tortelo, vođen 14. januara 2023. i objavljen u La Stampi 16. januara 2023. godine.
Prijevod i adaptacija: Fatir Berzati
Premijer Kosova Aljbin Kurti: Beograd ima pakt sa Moskvom, EU mora da interveniše, preko nas prolazi i granica između NATO-a i Rusije. Potrebno je više vojnika, po mogućnosti Italijana. Može biti dogovora sa Vučićem ako prizna našu državnost. Sa srpskom manjinom primenjujemo prava proizišla iz Ustava. Barikade na sjeveru zemlje infiltrirali su proruski elementi, od Noćnih vukova do Wagnerovih plaćenika. Beograd želi da stvori malu Rusiju u regionu, Evropa ne može da bude neutralna za sopstvenu bezbednost.
Autor: Letizia Tortello, LA Stampa
Od Ukrajine do Kosova:
Neprijatelj je isti: Putin. Srbija ima dogovor sa Kremljom da destabilizuje region. Granica između NATO-a i Rusije je takođe ovde, na Balkanu.
Premijer Kosova Aljbin Kurti podneo je 15. decembra zahtev za članstvo u EU. Danas sa olakšanjem, nakon višenedeljnih tenzija i sukoba na severu zemlje, sa srpskom manjinom koja je podigla barikade. Sjećanje na rat (1998-99) preblizu je i previše bolno da bismo razmišljali o novom sukobu. Čini se da su neprijateljstva u ovom planu samo odložena za kasnije, pred aprilske izbore. Dijalog između Srbije i Kosova je dalje nego ikad. Prema Kurtiju, zato što se Beograd tome protivi. Kao svojevrsna rotirajuća vrata kroz koja Moskva želi indirektno da ugrozi i EU.
Premijer Aljbin Kurti: Naša zemlja je imala dobru godinu. Mi smo dokaz da demokratija i privredni razvoj idu ruku pod ruku, sa rastom od 4%, izvozom +23, stranim direktnim investicijama +47. Poboljšali smo se za 17 pozicija u Indeksu percepcije korupcije, isto tako i za slobodu medija. Mi smo na prvom mjestu na Zapadnom Balkanu po vladavini prava. Ali odnosi sa Srbijom nisu normalni i moramo ih normalizovati.
Premijer Kosova Aljbin Kurti: Normalizacija odnosa u osnovi mora imati obostrano priznanje. Srbija mora da prizna Kosovo. Vjerujem da prijedlog EU iz septembra prošle godine može poslužiti kao dobra osnova za dalje razgovore u pravcu ovog demokratskog cilja. Mora se izvršiti međunarodni pritisak.
Premijer Kosova Aljbin Kurti: Moji prethodnici su za deset godina, u razgovorima u Briselu, sklopili 33 sporazuma. Jedan od njih je i Zajednica opština sa srpskom većinom. Jedini sporazum koji je pao na testu Ustavnog suda Kosova. Stoga se nalazimo u ovoj neprilici. Mislim da Kosovo garantuje najviši nivo manjinskih prava. Posebno za srpsku manjinu. Našu državu čine 93% Albanci, skoro 5% Srbi, ostalo su Bošnjaci, Romi, Aškalije, Egipćani, Turci i Goranci. Jednostrano primjenjujemo principe našeg Ustava koji je napisao bivši finski predsjednik Martti Ahtisaari u periodu prije Deklaracije nezavisnosti. Riječ je o najvišim evropskim standardima. Etnička asocijacija opština je u suprotnosti sa duhom našeg ustava.
Premijer Kosova Aljbin Kurti: Beograd insistira na tome jer ne želi da ima dogovor. Ne mogu da nadoknadim Srbiji što je izgubila rat 1999. U stvarnosti, ono što je potrebno jeste da Srbija prepozna svoje zločine u svojoj novijoj istoriji, da se distancira od svoje prošlosti, Miloševića, i od svoje sadašnjosti, Putina. Što se mene tiče, ja sam kao premijer ovde za potrebe građana Srbije. Kosovo treba da bude multietničko i suvereno društvo. Mislim da je vreme da se pronađe dijalog sa Srbijom. Ali iz predloga EU, koje je Beograd odbio prošlog 27. oktobra, oni žele da izvuku samo ono što im odgovara.
Premijer Kosova Aljbin Kurti: Kosovo je Putinova opsesija. Vučić je devedesetih godina za svoj slogan imao „Veliku Srbiju“, a sada ga je promenio u „Srpski Svet“, imitaciju ruskog izraza Ruski Svet(Русский мир). Beograd je najbliži i najjači klijentelistički režim Kremlju. Srbija ponovo želi Veliku Srbiju, želi manji BiH entitet Republiku Srpsku, transformisati Crnu Goru u Ukrajinu i želi da nam uzme sever Kosova. Kada je u pitanju Zajednica opština sa srpskom većinom, ne radi se o pravima Srba, već o teritorijalizaciji prava. Mentalitet sličan onom despotskog predsjednika Putina.”
Premijer Kosova Aljbin Kurti: Srbija je napravila izbor. Sa Rusijom je potpisala tri velika sporazuma: U maju za gas po najjeftinijoj ceni,
U septembru, uz dogovor bivšeg ministra vanjskih poslova Selakovića i ruskog ministra Lavrova u Njujorku o sinhronizaciji spoljne politike.
Nedavno je najproruskiji srbijanski političar Aleksandar Vulin, bivši potpredsednik stranke koju je vodila (pokojna) Miloševićeva supruga Mira Marković, sada je šef srbijanske bezbednosno informativne agencije. Ima onih koji ne žele da vide, to mi je vrlo jasno.
Premijer Kosova Aljbin Kurti: EU mora biti jasnija i odlučnija. Srbija nije uvela sankcije Ruskoj Federaciji, nije osudila ukrajinsku agresiju, a na istoj strani sa Kirilom je i Srpska pravoslavna crkva. Zato mislim da EU treba da bude hrabra. Govoriti istinu Beogradu i delovati na osnovu posledica. EU ne treba da bude neutralna prema zemlji koja nije neutralna prema Rusiji”.
Premijer Kosova Aljbni Kurti: Konkretna opasnost je što se oko granice Kosova nalazi 48 operativnih baza srbijanske vojske i jedinica žandarmerije, na manje od 5 kilometara od nas. Tu su i ruski noćni vukovi (motociklistička banda veoma bliska Putinu, op.m), a takođe i Vagnerovi plaćenici i paravojske. Postoje fotografije sa njihovim grbovima. Bili su prisutni i na barikadama na sjeveru. Tih 16 barikada bile su Wagnerove barikade.”
Premijer Kosova Aljbnin Kurti: Mislim da Srbija želi da bude mala Rusija na Balkanu, gdje će Republika Srpska u Bosni i Hercegovini biti mala Bjelorusija, a Crna Gora Ukrajina. Za sever Kosova opasnost je njegova transformacija u Pridnjestrovlje, kao na primer u Moldaviji. To je ono što oni žele:
Deo teritorije na Kosovu, ali koji i dalje kontrolišu kako bi potkopali državu u celini, ali i Evropu.
Premijer Kosova Aljbin Kurti: Granica između Kosova i Srbije postala je granica između NATO-a i Rusije. Mislim da nam je potrebna veća podrška NATO-a sa više vojnika, uključujući Italijane, na Kosovu i podrška našoj vojsci”.
Premijer Kosova Aljbin Kurti: Italija je najveći susjed Zapadnog Balkana. To je partner i saveznik. Trebalo bi biti aktivnije i pomoći nam da održimo dugoročni mir.”
Premijer Kosova Aljbin Kurti: Prije mjesec dana podnijeli smo zahtjev za članstvo u EU. U prošlosti su se najbrže integrisale Švedska i Finska za tri godine. Kipar i Malta, 14 godina. Voleo bih ostati u prosjeku 9 godina. EU je politički projekat i najvažniji istorijski proces mira i prosperiteta planete nakon Drugog svetskog rata. Želimo da uđemo da pružimo našu pomoć.