Autor: Besnik Velija GazetaExpress

Prevod i adaptacija: Berzat Berzati

Zajednica opština sa srpskom većinom vratila se u centar razgovora zbog velikog međunarodnog pritiska na Vladu Kosova da započne razgovore o njegovom stvaranju.

Ali, da li je multietnička zajednica rešenje za Srbe koji žive na Kosovu i da li je krajnji cilj Srbije i Srba na Kosovu zloupotreba Asocijacije kao što se desilo sa manjim BH entitetom Republikom Srpskom?

O ovom pitanju, o napuštanja kosovskih Srba iz institucija Republike i o pristupu Beograda ministru Nenadu Rašiću i političarki Radi Trajković, kosovski Srbin, prvi predsjednik Srpske Liste, i političar i ali i bivši ministar za povratak u Vladu Kosova Aleksandar Jablanović govorio je u intervjuu za kosovski online medij na albanskom jeziku Gazeta Express.

Jablanović kaže da ZSO ima za cilj da očuva multietničnost društva na Kosovu i prema njegovim rečima, ukoliko se ono stvori, ZSO se ni na koji način ne usuđuje da ospori činjenicu da u deset opština sa srpskom većinom ima i Albanaca, Bošnjaka, Goranaca i Roma….

O situaciji koja je nastala tokom decembra na severu i barikadama, Jablanović kaže da one pokazuju da “Srpskoj listi” nije stalo do građana, bezbednosti i slobode kretanja, već samo do interesa kriminalaca koje imaju u stranci. i preduzeća koja štite.

On smatra da je napuštanje institucija velika greška Srba, a da su metode koje Beograd koristi protiv Nenada Rašića i Rade Trajkovića progon i politički teror, jer se ne slažu sa politikom zvaničnog Beograda.

Razgovarao: Besnik Velija

Gazeta Express: Kao političaru i predstavniku Srba na Kosovu, da li je za vas prihvatljivo da Kosovo uspostavi multietnička Asocijacija, odnosno ne samo posebno ZSO za Srbe?

Aleksandar Jablanović: Cilj ZSO je da održi multietničko društvo na Kosovu, kako bi Srbi imali veću slobodu u donošenju određenih odluka i kreiranju lokalnih politika. Zajednica opština sa srpskom većinom ne usuđuje se da ospori činjenicu da u deset opština sa srpskom većinom ima i Albanaca, Bošnjaka, Goranaca, Roma. Smatram da Zajednica neće i ne treba da naruši lokalni balans koji postoji između ljudi i zajednica, jer to nije u interesu Srba.

Gazeta Express: Kada se govori o ZSO, uvijek postoji bojazan da se ono može zloupotrijebiti. Da li je krajnji cilj Srbije i Srba sa Kosova njena zloupotreba kao što se to radi u Bosni sa manjim entitetom Republikom Srpskom. Ako ne, po vašem mišljenju, koji bi bio najbolji način da se reše problemi srpske zajednice na Kosovu?

Aleksandar Jablanović: Svi narodi na Balkanu su “spremni” da zloupotrebe institucije i vlast i to je nažalost naša realnost. Mislim da davanjem izvršnih ovlašćenja ZSO ne stvara se treći nivo vlasti na Kosovu, ali bi se na taj način Srbima dalo i ukazalo veliko poverenje koje ne bi dovelo do disfunkcionisanja institucija. Nova Bosna i nefunkcionalne institucije nikome na Kosovu, posebno Srbima, nisu potrebne. Cilj Srba nije dalji sukob sa Albancima, već zajednički život uvažavajući neke od razlika koje mi nesumnjivo imamo. Mislim da je najbolji način za Srbe i za ZSO direktna komunikacija i saradnja sa Vladom Kosova i stvaranje poverenja, koje trenutno ne postoji ni u jednoj strani.

Gazeta ekspres: Trenutno dok pričamo, opštine na severu su bez gradonačelnika, policajci, sudije i tužioci su podneli ostavke. Po vašem mišljenju, da li je ovaj potez bio pogrešan od samog početka i koje bi bilo rješenje kada se međunarodni ljudi traže da se vrate u institucije?

Aleksandar Jablanović: Srpska lista se nepravedno igra sa pravima Srba na Kosovu. Smatraju da su iznad zakona i da ih zakon ne obavezuje. Nedavni događaji i barikade koje su delo Srpske liste pokazuju da njima nije stalo do ljudi i njihove bezbednosti i slobode kretanja, već samo do interesa kriminalaca koji su deo nje i čije poslovanje štite. Ostavke gradonačelnika i vijećnika su normalna stvar u politici. Međutim, napuštanje institucija (sudova, policije, uprave,…) predstavlja veliku grešku i prvenstveno šteti Srbima na severu. Ta odluka je duboko pogrešna i poništava sve napore Srba i Albanaca i EU i SAD od 2013. Rešavanje ovih problema sa Srpskom listom “nije” moguće. Rešenje vidim u dolasku na vlast na severu novih ljudi i novih političkih opcija, nezavisnijih od Srpske Liste.