KOSOVONajnovije

Srbi na Kosovu instrumentalizovani i marginalizovani

Pristup zvaničnog Beograda Srbima koji žive u severnim opštinama Kosova i onima koji žive u opštinama sa srpskom većinom južno od reke Ibar, na prvi pogled deluje isto i razlike se ne istražuju, kaže Svetislav Vasić, penzioner iz opštine Gračanica sa većinski srpskim stanovištvom nedaleko od glavnog grada.

Ali, prema njegovim rečima, više privilegija uživaju Srbi koji žive na severu Kosova iu opštini Severna Mitrovica.

„Prvo, imaju slobodu, imaju posao, imaju sve. Postoje privilegije. Tamo možete otići i kupiti šta god želite. Možete se zaposliti, možete naći posao tamo. Ćerka mog sina je završila fakultet, ali ovdje nije mogla naći posao. Otišao je tamo u [severnu Mitrovicu] i odmah našao posao“, kaže Vasić.

Jovan Milošević, građanin Severne Mitrovice, ocenjuje da zvanični Beograd prema Srbima koji žive na severnoj strani Ibra nije isti kao prema onima koji žive u opštinama na južnoj strani.

„Mislim da se odnos Srbije i Srba na jugu i severu reke Ibar menja, u domenu da se nastoji više pomoći severu Ibra i da se uspostavi mala autonomija na severu, što, kako ja mislim, to je nemoguće učiniti na jugu u budućnosti”, kaže Milošević.

Vlada Srbije svake godine izdvaja sredstva za Kosovo. Iz budžeta za 2022. godinu izdvojila je 96,1 milion eura.

Od ovog iznosa najveći deo dobija Kancelarija za Kosovo Vlade Srbije čak 68,3 miliona evra.

Srbi su “marginalizovani” južno od reke Ibar

O odnosu zvaničnog Beograda prema Srbima na jugu i severu reke Ibar, u petak je održana debata u Medija centru u Čaglavici.

Deo panela za debatu bili su uglavnom predstavnici stranaka kosovskih Srba, koje trenutno nisu deo vlade na Kosovu.

Iz Srpske Liste, koja je dominantna stranka kosovskih Srba, niko se nije odazvao pozivu Medija centra u Čaglavici da učestvuje u debati.

Aleksandar Jablanović osnivač Srpske Liste, minstar u Vladi Isa Mustafe koji je razriješen zbog govora mržnje prema majkama Đakovice. Inače bivši gradonačelnik Leposavića, opštine većinski naseljene Srbima na severu Kosova, koji predvodi Partiju kosovskih Srba, osvrćući se na ovu temu, rekao je da su, sa političkog aspekta, svi Srbi koji žive na Kosovu marginalizovani.

Aleksandar Arsenijević, predsednik Građanske inicijative “Srpski opstanak” iz Severne Mitrovice, istakao je da obični građani Srbije na severu Kosova, međutim, ne dobijaju većinu sredstava koja Srbija izdvaja za Kosovo. Prema njegovim riječima, taj novac ide milionerima.

„Iz budžeta Srbije za svaku godinu zvanično se izdvaja od 750 do 800 miliona evra za Kosovo. Taj novac nismo vidjeli, jer [naprotiv], samo u proteklih 10 godina svako od nas [građana], osim infrastrukturnih projekata i svega što se radi, trebao je imati od 100 hiljada eura do džepa“, rekao je Arsenijević, dodajući da se to nije dogodilo.

“Pritisak” na Srbe u vojsci Kosova

Da zvanični Beograd i lokalni srpski političari na Kosovu, koji imaju podršku srpskih vlasti, tretiraju Srbe koji žive na južnoj strani Ibra drugačije od onih koji žive na severu zemlje, smatra Nenad Rašić, bivši zastupnik i ministar protiv kojeg se vodi postupak vezano za privatizaciju hidroelektrana bivšeg KEK-a za koje on tvrdi da nije uopšte bio prisutan, inače predsednika Demokratske napredne stranke, otkriveno je i kroz pritisak na srpske pripadnike Kosovskih bezbednosnih snaga (KBS) odnosno Vojsku Kosova.

„Bilo je oko 50 pripadnika Kosovskih bezbednosnih snaga, koji su radili nekoliko godina. Većina ih je bila iz Pomoravlja i tamo su radili za zalogaj hljeba. Svi su bili pod nevjerovatnim pritiskom.”

„Međutim, poslednjih 45 [Srba] koji su tamo bili zaposleni, upravo sa severa – negde 2018. i 2019. godine – deo su njihovog sistema. Za njih nije bilo problema, jer su tamo došli po preporuci centara moći”, rekao je Rašić.

Svi panelisti su se složili da je većina lokalnih srpskih političara na vlasti, koji pripadaju Srpskoj listi, trenutno koncentrisana na severnom delu Kosova, gde, prema njihovim rečima, mogu nesmetano da deluju.

Srbi sa severa, “instrument” Beograda

Ali zašto se ove situacije dešavaju više na severu nego na jugu Kosova?

Jablanović je ocenio da se to dešava zato što je na severu Kosova uspostavljen specifičan način života, koji je nezavisniji od događaja koji se dešavaju na južnoj obali reke Ibar.

„Na [sjeveru] još uvijek imamo neke instrumente koji nam omogućavaju da živimo u skladu sa nekim našim željama i slobodama, kako ih vidimo i doživljavamo. To što ne koristimo sve one elemente koje imamo na raspolaganju, to se često dešava jer nas Vlada Srbije ubeđuje, jer nas koristi politički, u neke druge svrhe koje nemaju veze sa Srbima na Kosovu i sa Kosovom”, rekao je Jablanović.

Pokazati više
escort mersin - izmir escort